Mesane Kanseri Nedir?
Mesane kanseri, alt karın bölgesinde idrarı depolayan içi boş, kaslı bir organ olan mesanenin hücrelerinde başlayan bir hastalıktır. En sık olarak, mesanenin iç yüzeyini döşeyen ve ürotelyal hücreler olarak adlandırılan hücrelerde başlar. Her yaşta ortaya çıkabilmekle birlikte, en sık yaşlı yetişkinleri etkiler.
Erken teşhis, mesane kanserinin erken evrelerinde yüksek oranda tedavi edilebilir olması nedeniyle kilit öneme sahiptir. Bununla birlikte, nüks etme (tekrarlama) oranı yüksek olduğu için, başarılı bir tedaviden sonra bile düzenli takip testleri hayati önem taşır.
Mesane Kanseri Türleri
Mesane kanseri, kanserin başladığı hücre tipine göre sınıflandırılır. Tedaviye en uygun yaklaşımı belirlemek için kanserin türünü anlamak çok önemlidir.
| Mesane Kanseri Türü | Açıklama |
|---|---|
| Ürotelyal Karsinom | Değişici hücreli karsinom (TCC) olarak da bilinen bu tür, vakaların yaklaşık %90’ını oluşturarak en yaygın olanıdır. Mesanenin içini döşeyen ürotelyal hücrelerde başlar. |
| Skuamöz Hücreli Karsinom | Bu tür, mesane kanserlerinin yaklaşık %5’ini oluşturur ve genellikle uzun süreli kateter kullanımı veya tekrarlayan enfeksiyonlar gibi mesanenin kronik tahrişi veya iltihaplanmasıyla ilişkilidir. |
| Adenokarsinom | Vakaların %1-2’sini oluşturan ve mesane astarındaki salgı bezlerinde başlayan nadir bir türdür. |
Doktorlar ayrıca mesane kanserini, mesanenin kas duvarını istila edip etmediğine göre de sınıflandırır:
- Kasa invaze olmayan mesane kanseri (NMIBC): Kanser, iç hücre tabakasıyla sınırlıdır ve daha derindeki kas tabakasına büyümemiştir. Bu daha erken bir evredir.
- Kasa invaze mesane kanseri (MIBC): Kanser, mesane duvarının derin kaslarına doğru büyümüştür ve vücudun diğer bölgelerine yayılma olasılığı daha yüksektir.
Belirtiler ve Risk Faktörleri
Mesane kanserinin en yaygın ve en erken belirtisi idrarda kan görülmesidir (hematüri). Bu durum idrarın pembe, kırmızı veya kola renginde görünmesine neden olabilir. Diğer belirtiler şunları içerebilir:
- Sık idrara çıkma
- İdrar yaparken ağrı veya yanma
- Mesane dolu olmasa bile acil idrara çıkma ihtiyacı hissetme
- İdrar yapmada zorluk veya zayıf idrar akışı
- Bel veya leğen kemiği (pelvis) ağrısı
Birkaç faktör mesane kanseri geliştirme riskinizi artırabilir:
- Sigara içmek: Bu, riski iki kattan fazla artıran en önemli risk faktörüdür.
- Yaş: Risk yaşla birlikte artar ve çoğu vaka 55 yaş üstü kişilerde teşhis edilir.
- Cinsiyet: Erkeklerin mesane kanserine yakalanma olasılığı kadınlara göre yaklaşık dört kat daha fazladır.
- Kimyasal Maruziyet: Boya, kauçuk ve deri endüstrilerinde kullanılan bazı endüstriyel kimyasallar mesane kanseri ile ilişkilidir.
- Kronik Mesane Sorunları: Tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonları, böbrek taşları ve mesane taşları riski artırabilir.
Teşhis ve Evreleme
Mesane kanserinden şüpheleniliyorsa, tanıyı doğrulamak için birkaç test kullanılır:
- Sistoskopi: Mesanenin iç yüzeyini görüntülemek için ucunda kamera bulunan ince bir tüp mesaneye sokulur.
- Biyopsi: Sistoskopi sırasında küçük bir doku örneği alınır ve kanser hücreleri açısından incelenir. Bu prosedür genellikle TURBT (Mesane Tümörünün Transüretral Rezeksiyonu) olarak adlandırılır.
- İdrar Sitolojisi: Bir idrar örneğinde kanser hücreleri olup olmadığı kontrol edilir.
- Görüntüleme Testleri: Bilgisayarlı Tomografi (BT) taramaları veya MR değerlendirmeleri kanserin bölgesel ve uzak bölgelere yayılıp yayılmadığını belirlemeye yardımcı olur.
Tanı konulduktan sonra, kanserin ne kadar yayıldığını tanımlamak için evreleme yapılır. Bu, tedaviyi planlamak için kritik öneme sahiptir.
Tedavi Seçenekleri
Tedavi; kanserin türüne, evresine ve derecesine ve ayrıca hastanın genel sağlık durumuna bağlıdır. Yaygın tedaviler şunlardır:
- Cerrahi: Tümörü (TURBT) veya tüm mesaneyi (sistektomi) çıkarmak için.
- İntravezikal Tedavi: Erken evre kanserleri tedavi etmek için mesane içi ilaç uygulamaları yapılabilir.
- Kemoterapi: Kanser hücrelerini öldürmek için sistemik olarak (ileri evre kanser için) veya doğrudan mesanede kullanılır.
- Radyasyon Tedavisi: Kanser hücrelerini yok etmek için yüksek enerjili ışınlar kullanır.
- İmmünoterapi: Özellikle ileri evre hastalıklar için vücudun kendi bağışıklık sistemini kanserle savaşması için güçlendirir.
Erken evre tümöre sahip hastalarda eğer kas dokusuna yayılma yoksa mesane koruyucu yaklaşımlarla tümörün sistoskopik olarak çıkarılması ve gerektiğinde mesane içine BCG uygulamaları yapılır.
Kasa yayılım yapmış ancak uzak bölgelere sıçramamış hastalarda son birkaç yıl öncesine kadar sadece kemoterapi verilirken son yıllarda neoadjuvant (ameliyat öncesi) tedavi olarak kemoterapi ve immünoterapi birlikte uygulanabileceği gibi ilaç-antikor konjugatları olarak bilinen ve hedefe yönelik olarak kemoterapi verilmesini sağlayan hedefe yönelik tedavilerle immunoterapilerin birlikte verildiği tedaviler de yakında kullanıma sunulacak tedaviler olarak ön plana çıkmaktadır. Bu yeni tedavilerin en büyük avantajı hastalarda tam yanıt olarak bilinen kanserli dokunun tamamen yok olma olasılığını arttırarak hastalarda nüks oranlarını azaltarak yaşam sürelerini kemoterapiye kıyasla daha fazla uzatmalarıdır.
Uzak bölgelere yayılmış (metastatik) hastalarda ise yine erken evre hastalıkta olduğu gibi son birkaç yılda kemoterapi yerine ilaç-antikor konjugatları ile birlikte immunoterapilerin birlikte kullanılması standart tedavi haline gelmiştir. Bu tedavi ile hastalarda yaklaşık %30 oranında tümörlü dokunun tamamen ortadan kaybolması olasılığı mevcut olup ortanca yaşam süreleri standart kemoterapiye nazaran daha uzundur.
Muayene süreçleri, tedavi seçenekleri ve randevu talepleriniz hakkında detaylı bilgi almak için İletişim sayfası üzerinden iletişime geçebilirsiniz.
Hastalar İçin bölümünü ziyaret ederek, kemoterapi sırasında beslenme düzeni, günlük yaşamda dikkat edilmesi gerekenler ve yan etkilerle baş etme konusunda sık sorulan sorulara ulaşabilirsiniz.